خهوهر
ئهو رهقهمه نێسبهت وه سال 1386 که رشت ئێقتسادی ئێران 6 و 7 له سهد بی ، وه کهمتر له یهک له 3 رهسی یه . راپۆرتهیل نارهسمی نیشان دهن رشت ئێقتسادی وه ناو سال لێیهوهر کهمتر له یهک له سهد بی یه وه وه باوهر برێک له کارناسهیل ، ئلهت ئهسلی ولاو نهیون ئامار مهربوت وه رشت ئێقتسادی ، ههر ئێ کهم بی ین تنوتێژ رشت ئێقتسادی یه سه . یه وه وهختێکه که وه بان بهرنامهێ چوارم پێش خسن ئێقتسادی ، کۆمهلایهتی وه فهرههنگی که پارهکه دهورهێ ئێجراێ ئهوه وه ئاخر رهسیود ، قهرار بی رشت ئێقتسادی ولات ئێران وه تهور ناوراس سالانه له سهدا 8 بود . راپۆرت تازهێ بانک مهرکهزی ئێران که له قالب ئامار نیشان دهرهیل ئێقتسادی له چاپ دریاس وه شێوهێ فهسلی له چاپ دریهێ وه له ناو ئهوه تهسویر ئێقتساد ئێران بێ تهزیح و تهفسیر ، تهنیا وه شێوهێ ئامار و رهقهم له چاپ دریهێ . وهگهردێ یه که بانک مهرکهزی جارێک ههم ههول دهێ ئامارێک له رشت ئێقتسادی ئێران ولاوهو نهکهێ وهلی ئهسهرهیل کهم بی ین تنوتێژ رشت ئێقتسادی بودن وه ئهو دیواێ بهشهیل بیونیمن . ئهراێ مهسال تیوهنیم وه بهش سهنعهت ساختمان بنوریم که حال و رۆژ ئهوه له ناو سال پارهکه ئهسلهن خاس نهیو وه وه تنی له رکود وه سهر برد وه ههول و تلاشهیل دهولهت مهحمود ئهحمهدی نژاد ئهراێ خاس کردن ئهو بهشه حهتا وه کۆمهک گرتن له تهرحێک وه ناو مهسکهن مێهر وه داین بودجهیل وهرچاو تا ئێگه بێ نهتیجه بی یه . ئامار پهروانهیل دهر کریاێ ساختمانی نیشان دهێ وه ناو پارهکه ، شمار پهروانهیل ساختمانی له تێران پایتهخت نێسبهت وه سال 1386 تهقریبهن وه کۆت رهسی یه وه له نزیک 20 هزار واحێد وه نزیک 10 هزار رهسی یه . ئهلبهت حال و رۆژ سازین مهسکهن وه جی یهیل جوراوجور ئێران تا ئێ حهده کهمهو نهیوه وه ههر وهێ خاتره ، حهد ناوراس پهروانهیل دهر کریاێ ئهراێ سازین مهسکهن وه سهرانسهر ئێران نزیک وه 22 له سهد کهمهو بی یه . راپۆرت بانک مهرکهزی نیشان دهێ پهروهندهیل سازین مهسکهن له جی یهیل شاری ئێران له 176 هزار و 668 گله له ناو سال 1386 وه 138 هزار و 270 گله وه ناو سال 1388 رهسی یه . وه بان ئهو راپۆرته ، حال و رۆژ ئێجازهێ دهرکریاێ دامهزرانن واحدهیل سهنعهتی وه ناو سال 1387 وه تنی کهمهو بی یه وه تهقریبهن کۆت کریاس . ئامارهیل نیشان دهن وه ناو سال 1386 فرهتر له 48 هزار واحێد سهنعهتی ئێجازهێ دامهزریان گرتنه وهلی ئێ رهقهمه وه ناو سال دیواتر وه نزیک 26 هزار واحێد سهنعهتی رهسیاس . رشت بهش ئهرواوی له ئاخر سهردهواێ سال 1387 مهنفی 10 و 3 له سهد بی که ئامل ئهسلی ئهوه وشکسالی له قهلهم دریاس . جی ئامارهیل تازهێ ئێ بهشهیله وه ناو راپۆرت تازهێ بانک مهرکهزی خالی یه وهلی مهدرهکهیل نیشان دهن ئێ حال و رۆژه کهم تا فره وه ناو سال پارهکه دریژه داشتیاس . پارهکه دهرامهدهیل فرهتن کالا ئهو دهیشت وه ئێران فرهتر له 87 میلیارد دۆلار بی یه که 66 میلیارد دۆلار ئهوه مهربوت وه فرهتن کالایل نهفتی وه ئهو دیواێ ئهوه کالایل تر بی یه . ئهلبهت درامهدهیل ئهرزی سال 1386 ( چه نهفتی و چه غهێر نهفتی ) فرهتر له 100 مێلیارد دۆلار بی یه که له تاریخ ئێران کهم سابقه بی یه . مهجموع دهرامهدهیل نهفتی ئێران وه ناو سالهیل 1385 تا 1388 فرهتر له 292 مێلیارد دۆلار بی یه وه له ناو ئهو 4 ساله 245 مێلیارد دۆلاریش سهرف سهنن کالایل دهرهکی کریاس . وه ناو سالهیل لێیهوهر وه خاتر ئهو بان چیین نرخهیل جهانی نهفت ، سهنن کالایهیل دهرهکی وه تنی فرهترهو بی یه وه جار بی یه له ناو سال وه فرهتر له 70 مێلیارد دۆلاریش رهسی یه . ئهراێ نمونه سال 1387 یهکێک له ئهو سالهیله بی . راپۆرت تازهێ بانک مهرکهزی نیشان دهێ وه ناو 4 سال لێیهوهر تهولید و فرهتن نهفت ئێران کهمهو بی یه . تهولید نهفت ئێران که له ناو سال 1385 ، 4 مێلیون و 52 هزار بشکه له ناو رۆژ بی وه ناو سال لییهوهر وه 3 مێلیون و 557 بشکه له ناو رۆژ رهسیود . کهم بی ین تهولید نهفت ، فرهتن ئهو مادهیشه وه ژێر تهعسیر خۆێ یهو خسیاس ، گهن نی یه بزانین فرهتن نهفت ئێران وه ناو سال پارهکه نێسبهت وه 4 سال وهرجله ئهو ساله ، نزیک 462 هزار بشکه له ناو رۆژ کهمهو بی یه . کۆتێک وه چایل نهفت ئێران کۆت دێم ئۆمر خۆیان دێرن ئهو پشت سهر نهن وه تهولید نهفت ئهوانه وه خاتر کهم بی ین فشار ، ههر سال کهمهو بود . بهراورد مهرکز پرسوجورهیل مهجلس ئێران نیشان دایود وه خاتر ئهو مشکله ، له ناو سال نزیک 10 له سهد له تهولید نهفت ئێران کهمهو بود . تهولید نهفت ئێران وه تهور ناوراس 4 مێلیون بشکه وه ناو رۆژه که 10 له سهد ئهوه بوده 400 هزار بشکه وه ئهو میزانه کهم بی ین تهولید سالانهێ نهفت ئێرانه . جمهوری ئێسلامی ههمیشه ههول داس سهت تهولید نهفت خۆێ حێفز بکهێ وهلی وه ناو سالهیل لێیهوهر وه خاتر فرهتر بی ین تهحریمهیل جهانی وه زد ئێران وه خاتر پهروهندهێ ههستهیی ئهو رژیمه ، وه دهس هاوردن سهرمایه و تکنۆلۆژی ئهراێ سهنعهت نهفت وه تنی سهخت ترهو کردیاس وه دریژهێ ئهو حال و رۆژه تیوهنێ مشکلهیل تهولید و فرهتن نهفت ئێران وه ژێر دهسلات رژیم ئێسلامی ئهقهورهێ تر ئهو بان بووێ .
تروسکه وبلاگێکه وه زاراواێ شیرین کوردی کهڵهۆری ، ئۆمێدوارم وه کار کردن له بان ئێ وبلاگه تیوهنسیوم خزمهت بیوچگێک وه هاو زوانەیل ئهزیز کردیوم و بکهم .